Dokładnie 60 lat temu, 3 listopada 1957 roku, Łajka stała się pierwszym organizmem żywym, który dotarł na orbitę okołoziemską. Niestety nie przewidziano jej sprowadzenia na Ziemię.

Łajka dostała się w przestrzeń kosmiczna na pokładzie satelity Sputnik 2, następcy Sputnika 1, który odniósł sukces jakie pierwszy, sztuczny satelita naszej planety. ZSRR chciało jak najszybciej dokonać kolejnego, przełomowego osiągnięcia, którym miało być wysłanie organizmu żywego na orbitę okołoziemską. Warto tutaj dodać, że zarówno USA jak i ZSRR już wcześniej eksperymentowało z wysyłaniem zwierząt w kosmos, lecz były one wysyłane na zwykłe loty suborbitalne, które wiązały się jedynie z krótką wizytą w przestrzeni kosmicznej.

Start misji został zaplanowany na 3 listopada 1957 roku na pokładzie rakiety Sputnik 8K71PS, która była w zasadzie międzykontynentalną rakietą balistyczną. W historii wystartowały zaledwie dwa jej egzemplarze. Pierwszy w ramach misji z satelitą Sputnik 1 i drugi podczas omawianej misji z Łajką. Prace nad samą misją Sputnika 2 zostały rozpoczęte dopiero 10 października, czyli niecały miesiąc przed startem misji. Dlaczego wybrana została do niej akurat Łajka, a nie inny pies? Głównie ze względu na jej wagę (zaledwie 6 kg) i przystosowanie do trudnych warunków (była bezpańskim psem, który błąkał się po moskiewskich ulicach). Rakieta wystartowała z platformy startowej w Bajkonurze o godzinie 07:30 czasu moskiewskiego. Po kilkudziesięciu minutach Sputnik 2 z Łajką na pokładzie osiągnął eliptyczną orbitę o średniej wysokości 850 km i okrążał Ziemię w czasie 104 minut. ZSRR osiągnęło kolejny sukces w wyścigu kosmicznym.

Start rakiety Sputnik 8K71PS

Ze względu na ograniczenia technologiczne, nigdy nie planowano powrotu żywej Łajki na Ziemię. Z tego względu planowano uśpić psa w 10 dniu misji. Taka była oficjalna wersja zakończenia misji. Dopiero w 2002 roku prawda wyszła na jaw. Jak się okazało, Łajka przeżyła w kosmosie zaledwie kilkanaście godzin ze względu na stres i panującą wysoką temperaturę we wnętrzu pojazdu, która osiągała około 40 stopni celsjusza. Sputnik 2 z Łajką na pokładzie spłonął w atmosferze ziemskiej 14 kwietnia 1958 roku, po wykonaniu 2570 okrążeń dookoła naszej planety. Jej poświęcenie nie poszło jednak na marne. Na ciele psa umieszczone zostały specjalne elektrody, które pozwoliły na monitorowanie jej funkcji życiowych. Misja dostarczyła masę danych na temat zachowania organizmu w przestrzeni kosmicznej i była kolejnym krokiem w wyścigu na Księżyc, który mimo to został ostatecznie przez ZSRR przegrany.

Jeśli chcesz być na bieżąco, to zapraszam do obserwowania mojego profilu OCISLY na Wykopie.

Bartosz Mejer Administrator
Popularyzator sektora kosmicznego w Polsce. Udzielam się głównie na tematy załogowej eksploracji kosmosu, kolonizacji Marsa oraz nowinek astrofizycznych.
1